Tekst: Rieke Veurinc Foto’s: illy

Vijftig jaar geleden toog Ernesto Illy met een blik koffiebonen en een Italiaans espressoapparaat onder de arm naar Nederland. Hij opende hier de  eerste buitenlandse vestiging van het Italiaanse koffiebedrijf illy. Directeur Gert Korteweg: ‘De melange, de molen, de machine en la mano – de hand van de mens – maken samen de perfecte koffie.’

Omschrijft u illy eens.
‘Daar kan ik kort over zijn: illy is een fantastisch mooi familiebedrijf met maar één passie: de beste koffie bij de liefhebber brengen. Daar doen we  alles voor. Van de grondstoffen en de planten tot aan de apparaten en de kopjes waaruit je koffie drinkt. We hebben bijvoorbeeld eigen  universiteiten in allerlei landen: de Università del Caffè. Hier wordt iedereen die met illy te maken heeft geschoold: van de boer tot de eigenaar van een koffiebar. Dat past ook bij de twee pijlers waar ons bedrijf op steunt: perfectie en duurzaamheid. Dat is meer dan boeren een eerlijke prijs  betalen. We willen ze echt verder helpen. uiteindelijk is dat ook in ons belang.’

En levert dat betere koffie op?
‘Jazeker. Koffie is in wezen ‘maar’ een natuurproduct. De kwaliteit van de koffie die je uiteindelijk in je kopje krijgt, hangt daarom af van allerlei  variabelen: de melange van bonen die je gebruikt, hoe je die bonen brandt en verpakt, hoe de koffiemolen is afgesteld, hoe de machine is afgesteld en uiteindelijk natuurlijk la mano: de hand van de mens. Als dat allemaal perfect is, heb je geweldige koffie. Natuurlijk zijn er mensen die zeggen:  Dat interesseert me niet, als het maar warm en bruin is.’ Maar de mensen die een workshop bij ons volgen, zijn echt onder de indruk. Ze wisten niet  dat er zoveel bij een kop koffie komt kijken.’

Behalve koffie verkoopt illy ook chocolade en kopjes. Waarom?
‘Simpelweg omdat we het fijnste dat Italië biedt, willen verspreiden over de wereld. Schoonheid, design, goede smaak: het is allemaal typisch Italiaans. Als je houdt van een heerlijke kop koffie, is het prettig om die ook te drinken in een mooie omgeving. Om te beginnen uit een mooi kopje. We verbinden ons met conceptual art: eigentijdse kunst, die inspireert en uitnodigt. Maar ook over de vorm van het kopje is nagedacht. Het heeft een bollere bodem waardoor je een mooie crèmelaag krijgt. Ons bedrijf is tot in de vezels Italiaans. Alle medewerkers worden in Italië geschoold en  ze rijden allemaal Alfa’s.’

Vijftig jaar geleden opende illy haar eerste buitenlandse vestiging, in Nederland. Waarom hier?
‘Dat heb ik natuurlijk ook gevraagd aan de familie Illy. En volgens Ernesto, de toenmalige directeur, heeft het zo moeten zijn. Hij had een voorliefde  voor Nederland, kwam hier ook af en toe, en hij wist dat hier veel koffie gedronken werd. Dus is hij op een dag met een blik bonen en een  espressoapparaat onder de arm naar Nederland getogen. Die bonen waren wel een speciale Hollandse branding: illy caffè olanda. Dit was een  lichtere branding, een beetje rins. De Nederlander was toen nog niet toe aan espressokoffie, dat heeft wel een jaar of tien geduurd.’

Hoe is het inmiddels met de Nederlandse koffiecultuur?
‘Steeds beter. je ziet een aantal ontwikkelingen. Allereerst die van de pot koffie naar het versgezette kopje. Dat heeft met de invoering van de  Senseo een enorme vlucht gemaakt. Senseo is wat mij betreft niet de perfecte koffie, maar het is in ieder geval beter dan een pot die de hele dag  staat te pruttelen. Ook de smaak van de mensen is veranderd. Nederlanders zijn steeds sterkere koffie gaan drinken. De Arabicaboon wordt hier heel goed verkocht, terwijl bijvoorbeeld in Frankrijk en Spanje de minder sterke Robusta nog populair is. Bovendien zie je ook hier steeds meer kleine koffiebarretjes waar zeer goede barista’s werken.’